قصۀ کرتوب کوکو

از : درویش آبکناری         << گیلکی >>       در شش قسمت

برگردان به فارسی به کوشش نادر وطنخواه تربه بر

( قسمت اول ) ۱۳۹۴/۰۳/۰۶
پائیز بو . مو تازو جی مدرسو فَرِه‌سِه‌بَم به‌خانو . کرتوب کوکو عطر تا بَلتِه‌سَر اَمایِه . مره خَیلِه وَشتا بو . کرتوب کوکو عطر که بوخورد مِه دماغه ، دِ مره داشته نتاسام . فُتُورکَسَم کرتوب‌کوکو خرکارا . ایتا پیلدانو خَجَه فوری واپِختَم ای‌تیکی کُهنو نانه میان . تا مه مآر سُفره واشانو، مو پوشته‌کودو بِسام ، مِه پیلدانو لقمه‌دانه به هر مصیبتی بو فوووردَم . چون نخواسِمِه که مه مآر بدانو که مو ای‌خَج کوکویه جیپختامه . بیلاواریث مگر دِ اَسا بیجِر شِه .
مردم وشتری کرتوب کوکویه شب چاکودنه ، نانِ مَرَه شام خوردنه ، ولی اَمِه رَن فرقی نوکوده ، ای‌وخته ناهارِ پلا مَرَه خوردمه ، اونی چی پلا ، حسنی بجِ پلا ، خرکارِه روغنه مره ، ای‌ذرو گرمالت فوکودمه اونه سر ، اَسا اگر سیر و پیازی هم بباسبه ، دِ پور بَختَر ، نباسبه ، سفیدکلّه تورب همیشو نَهَبو. فقط توربه بدی اَن بو که آدم وقتی تورب خورده ، بعدا زیاد گورَّش ( گارش ) کوده . بقول شیون : « ای برار ، ای خواخور ، تورب بوخوردی گارش فُسنجونه کونی » .

همیشو ایتا پیلی کاسه آب سُفره سر نَهَبو. اَنه گوفتمه « دسه آب » . هرچند که اَمه دس تمیز بو ، ولی چون کته پلا ، آدمه دسه دوچوکسه ، هَنه وَسین مه راستودسه تاودایمه آب دورین تا اونه هیستَه کونم که پلا اونه کمتر دوچوکو ، ناواره مجبور باسمه دال به دال مه انگوشتانه والِسَم . هَی مه دسه والشتمه ، هی پلا خوردمه . نانیو گو ، ایتا بارِ پلا خوردمه . خیال کونی جی ورزاروجارِ باماما . باضی وختانی کرتوب کوکویه شامِ‌رَن ، نانه مره خوردمه . اونی خیله خوشمزو بو . اَخر کوکویی که مه مآر چاکوده چیز دیگری بو . ایچی بو ، لاب دوچی . خرکاره دورین ایتا باره روغن و اون سه چهار خَج کوکو ، لاب روغنِ میان غولطو خورده . واقعا خیله خوشمزو بو . الان که مو کرا اَن ماجرایه تعریف کونم ، مه دهنه آب جیگیفتِه . مرا هنجی کوکو خیله خوش امایه ، هنوزم خوش اَیِه .

الباقیه داستان بمانو تا بعد . سنگ و سوفال اوشانه سر – کربله خاک اَمه سر.
خاک پای شما – درویش

"ترجمه قسمت اول"

پاییز بود. تازه از مدرسه به منزل رسیده بودم.عطر کوکو سیب زمینی تا دم در حیاط می اومد. من خیلی گشنه ام بود. عطر کوکو سیب زمینی که به دماغم خورد. نتونستم خودم را نگه دارم. حمله کردم به تابه کوکو سیب زمینی. یه دانه کوکوی بزرگ را پیچیدم وسط یک یکه نان بیات. تا مادرم سفره را پهن کنه، پشت کرده وایستادم . با هرمصیبتی بود لقمه بزرگم را قورت دادم. چون نمیخواستم مادرم بدونه من یه دونه کوکو را پیچوندم! صاحب مرده مگه پایین میرفت.

بیشتر مردم کوکو را برای شب می پختند، با نان می خوردند، ولی برای ما فرقی نمی کرد. یه وقتهایی با پلو می خوردیم ، اون هم چه پلویی، پلویی که با برنج حسنی پخته شده بود.، با روغن ماهیتابه، یه مقدارفلفل می ریختم روش، حالا اگر سیر یا پیازی بود چه بهتر، اگر نبود، ترب سفید همیشه بود، فقط بدی ترب این بود که اگر آدم ترب میخورد، همش باید آروغ میزد.

به قول شیون(شیون فومنی شاعر گیلک زبان): ای برادر ای خواهر ترب خوردی آروغ خورشت فسنجون میزنی!

همیشه یه کاسه بزرگ آب سر سفره بود. بهش میگفتیم "آب دست"، هرچند که دستهامون تمیز بود، اما کته پلو به دست آدم می چسبید. برای همین دست راستمون را توی آب می انداختیم تا خیس بشه و کته پلو کمتر به اون بچسبه، وگرنه مجبور می شدم دم به دم دستهام را می لیسیدم. هی دستام رو می لیسیدم و هی پلو می خوردم . نمی دونین که. چقدر پلو می خوردم. اینگار برای"ورزا روجار"  اومده بودم.

بعضی اوقات کوکو سیب زمینی را برای شام می پختیم. با نان می خوردیم. اون هم خیلی خوشمزه بود. آخه کوکویی که مادرم می پخت خیلی خوشمزه بود. یه چیزی بود. عینهو دو چیز! کلی روغن داخل ماهی تابه و داخلش سه چهار تا کوکو. کوکوها تو روغن غوطه می خوردند. واقعا خوشمزه بود. الان که ماجرا را برای شما تعریف میکنم. دهنم آب میافته. اینجور کوکوها را خیلی دوست دارم . هنوزم دوست دارم

الباقی داستان باشه برای بعد- سنگ و خار و خاشاک بر سر اونها- خاک کربلا بر سر ما

 

( قسمت دوم ) ۱۳۹۴/۰۳/۰۸

خودا شِمه رفتگانَه بیامرزو . مه مآر مرحوم اول کرتوبانه خوب شوسته ، بعدا اونه آبه‌ مره پَخته ، بعد اونَه پوسته کَدِه ، بازین گردَسه کاسماسانه دورین ، ایتا آبخوریِ استیل پیدا کوده ، بجای گوشتکوب اونِه کونی مره اَن بپختو کرتوبه ایتا پیلی‌قابلامه دورین کُفتِه .
اَما سه چهارتا آبخوری داشتمه همه‌تا لاکی ، فقط ای‌دانو آبخوری داشتیمه که استیل بو . تا مره یادو ، هون همیشو اَمه گوشتکوب بو. تِه سرَ بدرد ناوَرَم . خلاصو بکوفتو کرتوبه ای‌ذی زورجو ، ای‌ذی گرمالَت ، کوجه‌ذرو‌ نمک ، اگر خوشکو شیوید هم بداشتبه ایتا پِمِه خوشکو شیوید با دو سه تا مرغانو ، که تازه امه کرکان بوکودابن ( اَمِه صارِه تان همیشو دَه پونزَه تا کرک و سوکولو ، هف هش ده تا غاز و اوردیک و بهاره موقو چن‌تا کولوشکن با پونزو بیس‌تا کیجی داشتمه ، هنه وسین همیشو اَمه خانه‌جه تازه مرغانو فراوان بو ، تا دیل اَیه مرغانو دشکن ) اَشانه هَمَّه دوکودِه هون پیلی قابلامه دورین ، بازین اَشانه حسابی چنگ زِئه ، بقول خودش خوب حل گیفته . عَین خیال کونی که چرخوگوشت مره ، اَشانه چرخ بوکوده . بازین ایتا گودو ایتا گودو ،دوکوده خو دسِ تان ، اونَه پانَ کودِه ، گَردا کودِه ، ایتا ایتا تاودایِه خرکاره دورین . کان خرکارو ؟ هونی رویی خرکارو که پِشتر اونه دورین روغن نباتی قو دوکودبو ، بنابو چراغ سه‌فیتله‌ای سر تا قشنگ داغه‌ بو.
مه خواخور تازو جی تهران باموبو ، اَمه‌رَن ای‌دانو روغن نباتی قو باوَردَبو . گومان کونم که دوسه کیلو روغن بو . اونِه حلبی سَر ، ایتا کالاگنه عکسه چاپ بوکودوبَن ، بعدا اَنه جِر بینویشتبَن « روغن نباتی قو ». گومان کونم که تهرانیان کالاگنه گوینو قو . مو روغنه قویَه فَهمَسمِه ، ولی نباتیه اصلا نفامسمِه . خیال کودمه اَن هون نباتی‌یو که بعد از ناهاران تلخوچایی مره خوردمه . مچّدمالو ایتا علی‌آقا قنّاد اسابو که نباتی‌یَه خیله خوب چاکوده . اون ایتا دسگا داشته عینو چرخوگوشت دستی . خاکو قنده آبه مره جوشانایه ، بازین اونه شیری که کُلُفتَه باسه ، اَنه چراغه خامیشه کوده ، تا اون شیری سردَه بو . تا اون شیری سخت نباسه ، یعنی هنوز وختی که نرم بو ، خو پسرَ دوخواده که بیا مو ان شیری که فادم به دسگا ، تو اَنِه دسته بگردان . شیری یه جی اَن پَلی فادایانه به دسگا ، جی اون پَلی نباتی تحویل گیفتنه . مو فقط هَنَه نباتی دانسمه . نانسمه که عالدوجوری نباتیم نَهَیه .
ناگوفته نمانو که اَما دو تا چراغ خوراکپزی داشتیمه ، ایتا سه‌فیتله‌ای ، ایتایَم چراغ علاءالدین . امّا به قول مه مآر مرحوم : « حیف گو اَما آشپج‌اتاق ناشتیمه » . اَمِه هَن ایتا اتاق ، به قول امروزیان ، هم اَمه نشیمن بو، هم اَمه حال و پذیرائی ، هم اَمه اتاق‌خواب و هم اَمه آشپج‌اتاق . شکر خودا هون ایتا اتاق دورین همچّی داشتیمه ، اَل اَلبتو دیلخوشی . هن ایدانو اتاق دورین خوردمه ، خوفتمه ، آشپجی هم کودمه ، خوب و خوش کرا زندگی کودمه، هیچ غم و غورصه‌ای هم ناشتمه ، جان مِه عَمَّه !. هر وَختا مو اعتراض کودمه که اَخر اَن چی زندگیو ، مه مآر مرحوم گوفته شکر خودا بوکون پسر ، خوده خانه آودان . هنایی اگر نداشتبمه چی خاکی واسی اَمه سر دوکونیم ؟!
بوگذریم خواسمه اَنه بوگویم که اگر مه مآر مرحوم ایتا آشپج‌اتاق جداگانو بداشتبه ، خورَن ای‌پا که‌وَنی بو .
الباقی بمانو تا بعد . سنگ و سوقال اوشانه سر ، . . . اَنه چن تا نقطه جا خالی فادام چون اوستا فرامرز مِه جَه بهتر گویه .
خاک پای شما – درویش آبکناری

"ترجمه قسمت دوم"

خدا رفتگان شما را بیامرزه، مرحوم مادرم اول سیب زمینی ها رو خوب می شست، بعد اونا را آب پز میکرد، بعد اونا رو پوست میگرفت، د اخل ظرف و ظروف میگشت، یه لیوان استیل پیدا میکرد، به جای گوشتکوب ، با ته لیوان، سیب زمینی  پخته ها رو داخل یک قابلمه بزرگ می کوبید.

ما سه چهار تا لیوان داشتیم همشون پلاستیکی، فقط یه لیوان استیل داشتیم، تا وقتی یادمه، که اون گوشتکوب ما بود، سرتون رو درد نیارم، خلاصه سیب زمینی له شده را یه ذره زردچوبه و یه ذره فلفل ،یه ذره نمک، اگر شوید خشک هم داشت یه خورده شوید خشک  با دو سه تا تخم مرغ تازه که مرغهامون گذاشته بودن(حیاط خونمون همیشه ده پانزده  تا مرغ و خروس، هفت هشت تا غاز و اردک و موقع بهار چند تا مرغ کورچ و پانزده بیست تا جوجه داشتیم، واسه همین همیشه تخم مرغ تازه تو خونه ما فراوان بود، دلت میاد نیمرو) همه رو می ریخت داخل همون قابلمه بزرگه، بعد همه را حسابی چنگ میزد، به قول خودش هم میزد. خیال میکردی اون را با چرخ گوشت چرخ کردن، بعدش گوله گوله اونا ور میداشت میذاشت کف دستش، پهن میکرد و صاف میکرد می انداخت داخل ماهیتابه ، کدام ماهیتابه ؟ همون ماهیتابه بزرگ رویی(آلمینومی)که قبلا" داخلش روغن نباتی قو ریخته بود و گذاشته بود روی چراغ سه فتیلیه ایی که حسابی داغ بشه.

خواهرم تازه از تهران اومده بود. برای ما یه قوطی روغن نباتی قو آورده بود. فکر کنم دو سه کیلویی بود، روی قوطی اش عکس یک قو چاپ شده بود. بعد زیرش نوشته بود« روغن نباتی قو» فکر کنم تهرانیها به کالاگن  میگویند قو. من روغن قو رو می فهمیدم ولی اصلا" نمیدونستم نباتی یعنی چه. فکر میکردم نباتی همون که بعد از نهار با اون چای تلخ میخوریم(آب نبات)

مسجد محله یه علی آقا قناد بود که نباتی خیلی خوب درست میکرد. اول یه دستگاه داشت عینهو چرخ گوشت دستی، خاک قند را با آب می جوشاند و بعد که شیره قوام میگرفت. چراغ زیرش را خاموش میکرد تا شیره  سرد بشه ، هنوز خیلی سفت نشده، هنوز نرمه، پسرش رو صدا میزنه ، بیا من شیره می ریزم تو دستگاه ، دسته اش را بچرخون، شیری رو از این طرف وارد دستگاه میکردن از اون طرف نباتی تحویل میگرفتن. من فقط این رو نباتی میدونستم. نمیدونستم نباتی دیگری هم وجود داره!!

ناگفته نمونه ما دو تا چراغ خوراک پزی داشتیم. یکی سه فتیله، یک هم چراغ علاء الدین، اما به قول مادر مرحومم«حیف که آشپزخانه نداریم»

اما همین یه اتاقمون ، به قول امروزیها، هم اتاق نشیمن بود، هم هال و پذیرایی هم اتاق خواب و هم آشپزخانه. شکر خدا داخل همون یه اتاق همه چیز داشتیم. صد البته دلخوشی! داخل همین یه اتاق می خوردیم، می خوابیدیم،آشپزی میکردیم. تو همین یه اتاق داشتیم با خوبی و خوشی زندگی میکردیم.هیچ غم و قصه ای نداشتم. جان عمه ام!!

هر موقع من اعتراض میکردم : آخه این چه زندگیه! مادر مرحومم میگفت: شکر خدا بکن پسر، خونه خدا آباد! اگر همین رو هم نداشتیم چه خاکی باید به سرم میکردم؟!

بگذریم! می خواستم اینو بگم اگر مادر مرحومم یه آشپزخانه برای خودش داشت . آشپز ماهری بود.

الباقی باشه برای بعد. سنگ و خار و خاشاک به سر اونها… این چند تا نقطه را گذاشتم چون استاد فرامرز از من بهتر میگه.

( قسمت سوم ) ۱۳۹۴/۰۳/۱۲
امّا قسمت جالب ماجرا وختی بو که مه مآر خواسه اَن بپختو کرتوبه بکوبو. پِشتَر بوگوفتم که اَما گوشتکوب ناشتیمه ، ولی باضی از اَمه همسادَن تَک و تُیک گوشتکوب داشتنه ، ایتا عِدّو گوشتکوبِ چوبی داشتنه ، ایتا عِدّه‌یَم فلزی ، اسا دِ نَنَم آهنی بو یا استیل یا چدن یا عالدوچی . مه مآر هر وَختا استیلُ لیوان دونباله که گَردَسِه ، اون موقو گوفته : هن هفتو دوشنبو حتما با بوشوم دوشنبه‌بازار ، ایتا خورمو گُشتکوب فاگیرَم .
مِه دیلَم خواسه . مویی مه مآرَ مانوسو ناجو داشتمه که اَمایی ایتا گوشتکوب بداریم ، نَنَم چه‌رَن . هنه واسین دوشنبو روزانه اونه بخاطر اَوَردمه که : دَدِه‌گول ! ته‌رَ به خودا ، ایمروز وِرِز بوشو تا ضیابر ، دوشنبه‌بازاره‌جَه ایتا گوشتکوب فاگیر ، هم ته خیاله راحته کون هم مه خیاله . هر وختا اونه بخاطَر اَوَردمه ، هیچی نوگوفته . تا ایتا دوشنبه روزَ که خیال داشته چندتا کوب ویگیرو بوشو تا ضیابر ، خو کوبانه بوفروشو ، اونه پُیله مره ای‌ذی خَرت و خَشال بی‌هینو باورو به خانو ، که هاایواره بیدیم مشدحسن کوب‌هین ، یاالله یاالله گویه کرا اَیو اَمه صارا دورین . مه مآرَ دوخواد که مشدخواخور ، مشدخواخور . مه مآر بوگوفت باله ، چی‌بو مشد برار . مشدحسن بوگوفت چندتا کوب داری‌یو خواخور ؟ مه مآر بوگوفت سه تا . بعدا خورَن ایدامو بده که اَما اون دوشنبه تا اَن دوشنبه شیش تا کوب بوفتیمو، سه تایه مِه رفاق ویگیفته ( آدُختره گوفته ) سه تایی مو ویگیفتامو . آدخترِ نام ، سیدفاطمه بو ولی همیگّی اونه دوخادنه آدختر . آدختر خیله زنِ مهربان و خوب و زحمتکشی بو. سالیانِ سال بو که اَمِه مَره همساده بو و مه مآر مره کوب اوفته . اَشان دو نفر قدیمو رفاق بَن . مشدحسن کوب‌هین بوگوفت تِه اَن سه‌تا کوبه مره فادَن خوایَم بوشَم ضیابر اَشانه بوفروشَم ، وَگردسَم ته پُیله تره فادَم . مه مآر بوگوفت نه برار ، اَن دوسه‌تا کوبه مو خودم خوایم بوبورَم ضیابر بوفروشم ، خیال دارم که جی اون سَر ، چَن تیکی خَرت و خَشال بیهینَم (گومان کونم ایتا از اون خَرت و خشال، گوشتکوبه گوفته ). مشدحسن بوگوفت اَسا چی بِهِه اَن چن تا کوبه مره فادی مو بوبورم بوفروشم یک‌شایی صنّار مره گیر بایو . مو اَن همو سال شِیمه کوبانه بِهَمو . شکر خودا گویونو که موکت بامه به بازار ، الان دِ کسی اَن سورسادی کوبانه نی‌هینه . کوبه بازار دِ حِسّابی جه رونق دکفته . اَن کسادو بازار دورین مو بامامو تِه‌جَه کوب بیهینم ، تو گویی‌یو خو کوب نوفروشمه . خولاصو ، ایتا کولوبارِ غُرغُر بیزی تا سر آخر مه مآر ناچار بباس خو کوبان فادو مشدحسن کوب‌هینه ، هنی نوشو دوشنبه بازار ، هنی اَما بَمانَسیم بی گوشتکوب . مشدو حسن که کوبانه ویگیفت بوشو ، مو مِه مآرَ بوگوفتم که چی بباس که ؟ هنی هیچ‌چی ؟! دانی مره چی بوگفت . بوگفت پسرجان ، اَما گُشتکوبه پُیلَه ناریمو . گیرم گُشتکوبه فاگیفتیم ، گُشت پُیلَه با جی کا باوریم . اَما سالی ای‌وارِه گُشتِه رنگه نیدینی‌مو ، دِ چه‌رَن با بیشیم گوشتکوب بی‌هی‌نیم ، اَمه پُیلَه بی‌خودی فشانیم . بپخته کرتوب که دِ گُشتکوب نخوایه . هون استیلُ لیوان وَستو ، زیادم اِسو .
الباقی باشد تا بیدینم آقا رضا طاهری ایجازو فرمایه که مو هنی مه اَن سورسادی گبان ایدامو بدم یا نه .
سنگ و سوقال اوشانه سر …
خاک پای شما – درویش آبکناری

"ترجمه قسمت سوم"

اما قسمت جالب ماجرا وقتی بود که مادرم میخواست سیب زمینی پخته ها را بکوبه، پیشتر گفتم که ما گوشتکوب نداشتیم، ولی بعض از همسایه هامون تک و توک کوشتگوب داشتن، یه عده گوشتکوب چوبی داشتند، یه عده فلزی، حالا نمیدونم آهتی بود یا استیل یا چدنی و یا چیز دیگه، مادرم هر وقت که دنبال لیوان استیل می گشت، اون وقت میگفت: من این هقته دوشنبه حتما باید برم دوشنبه بازار و یه گوشتکوب خوب بخرم.

دل من هم میخواست، من هم مثل مادرم آرزو داشتم ما یه گوشتکوب داشته باشیم، نمیدونم واسه چی. برای همین روزهای دوشنبه بهش یادآوری میکردم که: مادرگلم!! تو را به خدا، امروز پاشو برو تا ضیابر، دوشنبه بازار یه گوشتکوب بخر، هم خیال تو راحت بشه هم خیال من، هر موقع به یادش می آوردم، هیچی نمی گفت، تا یه روز دوشنبه که خیال داشت چند تا حصیر ورداره بره ضیابر، حصیراش رو بفروشه، با پولش یه مقدار خرت و پرت بخره و بیاره خونه، که یهو  دیدیم مشدی حسن ، یا الله یا الله گویان داره وارد حیاطمون میشه، مادرمو صدا کرد:خواهر، مشدی خواهر.(مشدی خواخور)

مادرم گفت بله، چی شده  مشتی؟ مشد حسن گفت: چند تا حصیر داری خواهر؟ مادرم گفتت سه تا، بعد هم ادامه داد ما از اون دوشنبه تا این دوشنبه شش تا حصیر بافتیم، ستا رفیقم برداشته( دختر آقا رو میگفت) سه تا هم من ورداشتم، اسم دختر آقا، سید فاطمه بود ولی همه صداش میکردن دختر آقا. دخترآقا زن مهربان، خوب و زحمتکشی بود. سالیان سال بود که با ما همسایه بود و با مادرم حصیر می بافت. این دو نفر رفیقهای قدیمی بودند. مشدی حسن خریدار حصیر گفت اون سه تا حصیرت رو بده من میخوام برم ضیابر اونا رو بفروشم،برگشتم پولت را بهت میدم. مادرم گفت نه برادر، اون دو سه تا حصیر رو خودم میخوام ببرم ضیابر بفروشم. خیال دارم از او طرف جند تیکه خرت و پرت بخرم(فکر کنم یکی از اون خرت و پرتا گوشتکوب بود) مشتی حسن گفت حالا چی میشه اون چند تا حصیر بدی به من ببرم بفروشم یک شاهی صناری هم گیر من بیاد؟ من این همه ساله حصیرهای شما را خریدم. شکر خدا میگین که موکت به بازار اومده، الان دیگه کسی این حصیرهای قدیمی و بنجل رو نمیخره. بازار حصیر حسابی از رونق افتاده، تو این بازار کسادی من اومدم از شما حصیر بخرم، تو میگی من نمی فروشم.خلاصه، کلی غر غر کرد تا مادرم ناچار شد حصیرهاش را بده به مشدی حسن خریدار حصیر، یاز هم نرفت دوشنبه بازار، باز هم ما موندیم بدون گوشتکوب. مشدی حسن حصیرها رو برداشت و رفت، من به مادرم گفتم چی شد پس؟ باز هم هیچی؟میدونی مادرم چی گفت. گفت پسرجانریال ما گول گوشتکوب رو نداریم، گیرم هم گوشتکوب خریدیم، پول گوشت رو باید از کجا بیاریم. ما سالی یکبار هم رنگ گوشت رو نمی بینیم، برای چی باید بریم گوشتکوب بخریم. پولمون رو بیخودی دور بریزیم. سیب زمینی پخته که گ.شتکوب نمیخواد. همون لیوان استیل بسه ، زیاد هم هست

الباقی باشه ببینم آقای طاهری اجازه میده من حصیرهای قدیمی رو ادامه بدم.

( قسمت چهارم ) ۱۳۹۴/۰۳/۱۵
شیمه جا خالی ، اَما اون روز اَمِه ناهارَ بوخوردیم . مو بعد از ناهار ایتا مَتکو ویگیفتم اَمه کُرِه‌سَر درازَه کَشَم که ایتا چُرت بزنم . بعد از خوردن ای شکم حسنی بجه پلا ، اونم کرتوب کوکو مره ، زووالوخواب خیله چسبسه . تا ای‌وَره کَفتَم ، هاایواره مشدوکاس‌آقِه شعرِ دانو مره به خاطر بامو . اون همیشو اَنجی خوادِه که « اگر خواهی بدانی لذت خواب / سرَ سایه بَنَن کُینَ به آفتاب » . بعد بیگیفتم حیسّابی مه‌رَن بوخوفتَم .
ای وَخ بیدام مه مآر مره دوخانه که : وِرِز پسر ، روز تومانه باس ، تو هسایی خوفتی‌یو . تو ای خط ته مخشه نینویشتی‌یو ، تره شب دکفت ، تو اَکو با تِه مَخشانه بینیویسی. اون دانسه که مو در مشق نیویشتن چقدر تنبلمه . هنه وَسین نِگران بو .
مو دسپاچو وِرَشتَم ، بیدَم اَتویَم نی‌یو که مه مآر گوفته . آفتاب کوجه‌ذرو آسمانه وَسَطَ دُووارَسه‌بو . تا مغریب حَلا حَلا وخت باقی بو . مو بینیشتام که مه مشقه بینیویسم .
مه مآر ایتا کرکوراکو باوَرد مِه وَرجا بَنَه ، بوگوفت مو کَرا شُم تا یاسمین خانم ورجَه ، زود وَگَردَ‌مو . ته حواس ببو که اَن کرک وکیجان نایَن کُرِه‌سَر ، هروختا بیدی کرا اَیَن کُرِه‌سَر ، اَن کرکوراکه ویگیر اَشانه گِلاخان ، ناوره چوم بهم بیزی ، اَیَنو اَن تازه کوبانه سر فیرین وارین کوننو ، ایجور که به اَن سادگی به آبادی نایه . انی‌پیلا دِ پاییز زمستانو ، دِ نشایو هر روز کوب به‌سَرَ گیفتان شوئَن دِراکنار ، کوبوشورا کودن . گیرم اَن کوبانه بوشستی ، اَن هوا جه هرگز خوشکه نبه . وَختی‌یَم خوشکه نباس چی بِهِه ؟ اول مُوُز کونه ، بازین بو دَکَفِه ، آخرو سَر با اَشانه فَشانیم .
یاسمین خانم اَمه خورمو همساده بو . گومان کونم چند سالی مه مآره‌جَه پیلی‌تر بو . اونه دیم سیفید روشنی بو ، سورخو سبه مانسه . خوش قلب و مهربان ، هَنه واسین اَما خَیلِه اونه خوش داشتمه . اَمِه مالو همگی اونه احترامه داشتنه .
مه مآر اَبری دمپایی داشته ، ولی وِشتَر کیتیلی دوکوده . وختی کیتیلی مره را شِه‌یِه ، اونه پاصداجه مو فامسمه که اون مه مآره یا ای‌نفر دیگر . مه مآر کورِه‌کین خو کیتیله کرا دوکوده که هنی واگردَس مرا بوگوفت : آدُختر قرارو بایو اَما ایتا پَلی‌کوب بوفیم . سورسادی کوبه دِ کسی نی‌هینه ، هرچن که پَلی کوب هم دِ خریداری ناره . هنی ایدامو بده که : اگر در اَن فاصلو آدُختر بامو ، اون سید اولاد پیغمبره ماطله نوکونی‌یا برار . بوگوفتم : مِه چومانه سَر ، بازین مه مشقانه تو نیویسی‌یو یا آدُختر ؟ ای‌ذی مره چپ چپ فاندِرِس ، مره حَلی بوکود که خورمو گب نیزامه . بازین بوگوفت : سلام ته‌را جَخطره نوشو ، اول سلام بوگو ، بازین فوری ته کیتاب دفتر دَوَد ، آدختره مره بُوور باوَر بوکون ، تا شما بوورباوَر بوکونین ، مو دکش واکش موقو شمه ره فَرَه‌سَمو . هنی ایدامو بدا که : کوبفاوَد و پَلار ، فاکُینه پَلی نَهَیو ، ایتا پیلی گوده رشتَه هَن چاشه‌سَر جیزامو . اگر بیدی رشته کم بامو ، اَن تونی دورین هنی رشته دَرو . بوگوفتم :کان تونی ؟ بوگوفت : اَن تونی که چراغ گرسوزه ورجه تاقچه‌سَر ناهایو . دِ ته‌رَه سفارش نوکونم پسر . هَشَنَه بوگوفت و بوشو .
الباقی داستان بمانو تا ای وخت دیگر . سنگ و سوقال اوشنه سر .
خاک پای شما درویش آبکناری

"ترجمه قسمت چهارم"

 جای شما خالی، ما اون روز نهارمون رو خوردیم، من بعد از نهار یه متکا ورداشتم،رو ایوان خونه مون دراز کشیدم که یه چرت بزنم.  بعد از خوردن یه شکم سیر پلوی برنج حسنی، اون هم با کوکو سیب  زمینی، خواب قیلوله خیلی می چسبه. تا لم دادم یه شعر مشدی کاس آقا یادم اومد. اون همیشه اینجور میخوند که« اگر خواهی بدانی لذت خواب/ سرت رو تو سایه بذار و باسنت  تو آفتاب» بعدش گرفتم حسابی خوابیدم.

یه وقتدیدم مادرم منو صدا میکنه که: پاشو پسر، روز تموم شد، تو هنوز خوابیدی که. یه خط هم مشقاتو ننوشتی، شب بهت رسید. تو کی باید مشقاتو بنویسی. اون میدونست که من تو مشق نوشتن تنبلم. واسه همین نگران بود

من دستپاچه پا شدم، دیم اونجوری هم نیست که مادرم میگفت. آفتاب یه خورده از وسط آسمان دور شده بود. تا غروب حالا حالاها وقت بود. نشستم که مشقم رو بنویسم.

مادرم یه "کرک و راکو"(چوب باریک و ترکه ایی که برای کیش کردن مرغ و خروسها استفاده میشه) آورد بغلم گذاشت، گفت من دارم پیش یاسمین خانم، زود برمی گردم. حواست باشه که مرغ و جوجه هاش نیان تو ایوانخونه، هر وقت دیدی دارن میان تو ایوان، اون  چوبه(کرکو راکو) را بردار اونا را کیش کن. یهو چشم به هم بزنی، میان اون حصیرهای تازه را کثیف میکنند.طوری که به سادگی آباد(تمیز)نمیشه. از این به بعد پاییز و زمستونه. دیگه نمیشه هر روز حصیر به سر گرفت و رفت کنار دریا(مرداب)، حصیر شست. گیرم که حصیر را شستس، تو این هوا هرگز خشک نمیشه، وقتی هم که خشک نشد چی میشه؟ اول کپک میزنه، بعد بو میگیره، آخر سر هم باید بندازیمش دور.

یاسمین خانم همسایه خوبی برامون بود.فکر کنم یه چند سالی از مادرم بزرگتر بود. صورتش سفید و روشن (بور)بود. مثل سیب سرخ بود. خوش قلب و مهربان، واسه همین ما خیلی دوستش داشتیم. تو محل ما همه بهش احترام میذاشتن.

مادرم دمپایی ابری داشت، ولی بیشتر اوقات کیتیلی(دمپایی چوبی) می پوشید. وقتی با اون راه میرفت، از صدای پایش می فهمیدم که اون مادرمه یا کس دیگه، مادرم پایین پله ها داشت کیتیلی(دمپایی چوبی) را می پوشید برگشت به من گفت: دختر آقا قراره بیاد ما یک حصیرسفارشی ببافیم. حصیرهای ساده و معمولی را دیگه کسی نمیخره، هر چند که حصیر سفارشی هم خیدار نداره، بازم ادامه داد که: اگر تا وقتی من بیام دختر آقا اومد، اون سید اولاد پیغمبر را معطل نکنی، . گفتم: رو چشمام، بعد مشق هامو تو مینویسی یا دخترآقا؟!

یه خورده منو چپ چپ نگاه کرد، به من فهماند که حرف خوبی نزدم. بعدش گفت: سلام یادت نره، اول سلام بگو، بعدش فوری کتاب و دفترت رو ببند، با دختر آقا ببر و بیار کن(برای برقراری دار بافتن حصیر همانند قالی لازم است ابتدا تار و پود حصیر که از نوعی نخ پنبه ایی مانند پود قالی به کمک شخص دومی بسته شود) من موقع سفت کردن میرسم. بازهم ادامه داد که: کوبفاود(چوب چله کشی در حصیربافی و آن دو عدد چوب است ، شبیه دسته بیل) و پلار(وسیله‌ای در حصیر بافی . و آن قطعه چوبی بود به طول یک متر و عرض ۱۵ سانت و ضخامت پنج شش سانت . پلار وسیله‌ای بود که توسط نجارهای محل ساخته می‌شد) پشت خونه تو انباریه، یه گوله بزرگ رشته هم زیر شیروانی گذاشتم. اگه دیدی رشته کمه، تو اون تونی(دوک رشته ریسی) باز رشته هست. گفتم: کدام تونی(دوک)؟ گفت: اون دوکه که کنار چراخ گردسوز روی طاقچه هست. دیگه سفارش بهت نمیکنم پسر. همین و گفت و رفت.

الباقی داستان باشه برای یه وقت دیگه . خار و خاشاک بر سر اونا

( قسمت پنجم ) ۱۳۹۴/۰۳/۱۸
مه مشقان ، حَلا نیصفه نباسه‌بو که بیدَم آدُختر بامو . تا آدُختره بیدام سلام بوگوفتَم . آدُختر جواب بَدَه : علیک سلام ، پسرِ خوش کلام . آفرین مِه خورمو پسر . ته مآر کا بی‌شه پسر ؟ مو بوگوفتم بی‌شه یاسمین خانمه وَرجَه . هَسَه اَیِه .
اَما کرا بَوور باوَر کودیمه که مه مآرم بامو . بیدَم ای تیکی پارچیۀ گولدار خیله قشنگ اَنه دَس درو . خیله‌یَم خوشحالو . آدُختر واوَرسی چی خبرو ، اَن پارچو چی‌یو ؟ مه مآر بوگوفت: زاکان جی تهران ایتا خبر خیلی خوش باوَردَبَن یاسمین خانمه رَن . مو بوشم تا یاسمین ورجه که اَن خبره به اون برسانم . بعد از آوالپرسی ، یاسمین خانم مره واوَرسی که دوشنبوبازار چوطو بو ؟ تِه کوبانه بوفروختی ؟ گشتکوب فاگیفتی یا نه ؟ اول اَنه مِه بوگو . بوگوفتم : نه خواخور ، اصلا ضیابر نوشامو . بازین مشدحسن کوب‌هینه ماجرایه اونه تعریف بوکودم ، بوگوفتم دانی‌یو مشدحسن آن مالو اون ماله گرده چی خوانه ؟ بوگوفت نه ، نِشتاوسمو . بوگوفتم اَنجی خوانه که : « موکت بامه به بازار / کوب بباسه دیلازار ».
ای‌ذی خندو خندو بوکودیم ، بازین مو بوگوفتم : یاسمین خانم ، مو ایتا عالدو کارِه وسین بامامو ته ورجه . تِه رَن ایتا خبر خوش باوردامو پیلی‌خواخور . تا اَنه بوگوفتم ، یاسمین خانم جی خو جا سر وِرِشت، بوگوفت : خیله خوش آمدی ، خوش خبر ببی ، خیرو اینشالا . مو دِ ماطله نوکودم ، فوری خبره دانه اونَه بوگوفتم . هاای‌واره یاسمین خانم بامو مر کَشَه گیفت هی مره خوشا دَه . بازین بوشو خو صُیندوقه جَه اَن قَوَارو پارچیَه ویگیفت باورد مره فادا بوگوفت : خواخور جان ! تو مه دیل خوش بودکودی ، خودا تِه‌ دیلَه خوش بوکونو ، اَنی تِه موشتولوق . اَسا اَن پارچه ماجرایه بَفامَسی؟
مو نَنَم آدُختر چِه‌رن اَن قَدَر خوشحاله باس . آدُختر بوگوفت : یاسمین خانم دانی چی مردمداره ، دانی چی همسایگی دانه . دانی چی پیلی دسه آدمه ! اَنجی کردوکار زیاد داره ، خودا اَنه پِئِرَ و مآره بیامرزو . اَشانه خانوادو همه‌تا خوبن . ایتا جی ایته بهتر .
آدختر اول ایتاباره یاسمین خانمه‌شانه تعریفه بوکود ، بازین واگردس مه مآره بوگوفت : خودا ته زاکانه‌یی بدارو ، تره دیلخوشی بدو . خیله خورمو کار بوکودی خواخور . بازین مه مآرم اونه دووادانو بوکود . دِ شروع بوکودن خوشانه رَن گب زِئَن .
مو دانسمِه زناکانه گَب ، حلا حلا تومامه نبه ، مه مآرو آدُختر تا چراغ واگیره ، دونفری خوشانه هم کوب‌ بوفتن و هَم خوشانه گب بیزان . مو بوشام که مه مشقه تومامه کونم . هوا دِ تارکی بو که مه مآر بامو بوجور ، چراغ گرسوزَه ، جی تاقچه سَر باورد بیجِر ، چراغه لاله ویگیفت ، اول اونه دورینه ایتا پیلدانو « ها » بوکود ، بازین ای تیکی شالیکی مره چراغ لاله خوب پاکود . تا چراغه روشُینه کود ، آدُختر مه مآر بوگوفت : چراغ روشُین . مه مآری جواب بدا : ته دیل روشین . مو بوگوفتم آخّه ، مه چوم دِ نیدِیِه . مو حلا ایتا بارِ نیویشتنی دارمو . آدُختر واورسی : چن خط بینویشتی‌یو برارجان . مو بوگوفتم : سه خط و نیم . آدُختر بوگوفت : اَی خاک به مه سر ، هَسایی سه خط و نیم ؟! تا سوکولوخوان ته مخش تومانه نبه گو برار ، باور ای‌ذی مو تِه بینویسَم . مو خندو بوکودَم بوگوفتم تو گو نویشتنه نانی‌یو . بوگوفت : کی گویه ، مو اَکابِر بوشامو پسر . مو دانسمِه که مه مره کرا شوقو کونه . مو نیویشتنه جه خیله تنبل بَم .
الباقی بماند تا ای وخت دیگر . سنگ و سوقال اوشنه سَر.
خاک پای شما – درویش آبکناری

"ترجمه قسمت پنجم"

مشقام، هنوزنصف نشده بود که دیدم دخترآقا اومد. تا دختر آقا رو دیدم سلام کردم. درخترآقا جواب داد: علیک سلام، پسر خوش کلام، آفرین پسر خوب. مادرت کجا رفته؟ من گفتم رفته پیش یاسمین خانم، الان میاد.

ما داشتیم نخ کشی(چله کشی) میکردیم که مادرم اومد. دیدم یه تیکه پارچه گلد ار خیلی قشنگ تو دستشه . خیلی خوشحال. دختر آقا پرسید چه خبره، اون چارچه چیه؟ مادرم گفت: بچه ها از تهران یه خبر خیلی خوش آورده بودن برای یاسمین خانم. من رفتم پیش یاسمین که اون خبر را بهش برسونم. بعد از احوالپرسی ، یاسمین خانم از من پرسید دوشنبه بازار چه طور بود؟ حصیرهاتو فروختی؟ گوشتکوب گرفتی یانه ؟ اول اینو به من بگو، گفتم، نه خواهر، اصلا ضیابر نرفتم. بعدا" ماجرای اومدن مشدی حسن حصیرفروش را براش تعریف کردم، گفتم میدونی ااین مشدی خسن این محل اون محل میگرده و چی میخونه؟گفت نه، نشنیدم. گفتم اینجور میخونه:« موکت اومد به بازار/حصیر شده دل آزار».

یه خورده خنده خنده کردیم، بعد من گفتم: یاسمین خانم، من برای یه کار دیگه اومدم پیشت. برات یه خبر خوش آوردم خواهر بزرگ. تا اینو گفتم، یاسمین خانم از جاش بلند شد گفت: خیلی خوش اومدی، خوش خبر باشی، خیره انشاءا…. من دیگه معطل نکردم، فوری اون خبر را بهش گفتم. به ناگاه یاسمین خانم اومد منو بغل کرد و هی منو بوسید. بعدش رفت از تو صندوقش این قواره پارچه راآورد و به من داد و گفت: خواهرجان! تو دلم را خوش کردی.خدا دلت را خوش کنه، این هم مشتلقت(مژدگانی). حالا ماجرا این پارچه را فهمیدی؟

من نمیدونم برای چه دختر آقا آن قدر خوشحال شد. دختر آقا گفت: میدونی یاسمین خانم چقدر مردمداره، میدونی چقدر همسایگی را میدونه، میدونی چقدر آدم دست گشادیه! از این کردارها زیاد داره، خدا پدر و مادرش را بیامرزه. خانواده ایشان همشون خوبن. یکی از یکی بهتر.

دختر آقا  اول  یکبار تعریف خانه یاسمین اینها را کرد، بعد برگشت بهه مادرم گفت: خدا بچه هایت رو نگهداره، بهت دل خوشی بده. خیلی کار خوبی کردی خواهر. بعد مادرم بهش برایش دعا کرد. بعدا: برای خودشان شروع کردن به حرف زدن.

من میدونستم حرفهای زنها، حالا حالاها تموم نمیشه، مادرم و دخترآقا تا دم دمهای غروب، دونفری هم حصیر بافتن و هم برای خودشون حرف زدند. من رفتم که مشق هام را تموم کنم. هوا تاریک شده بود که مادرم اومد بالا، چراغ گردسوز، از تو طاقچه آورد پایین، لوله چراغ را برداشت. اول توش یک «ها»ی بزرگ کرد، بعدش یه تیکه پارچه کهن خوب لوله چراغ را پاک کرد. تا چراخ رو روشن کرد دختر آقا به مادرم گفت: چراغت روشن. مادرم جواب داد: دلت روشن.

من گفتم آخه، چشمهام نمی دید. من حالا کلی نوشتنی دارم. دختر آقا پرسید: چند خط نوشتی برادرجان. من گفتم: سه خط و نیم. دخترآقا گفت ای خاک به سرم. هنوز سه خط و نیم؟! تا خروس خوان مشقت تمام نیشه که برادر. بیار یه إره من برات بنویسم. من خندیدم و گفتم شما که نوشتن بلد نیستی. گفت: کی میگه. من اکابر رفتم پسر. من میدونستنم که داره با من شوخی میکنه. من در نوشتن خیلی تنبل بودم.

الباقی داستان باشه برای یه وقت دیگه . خار و خاشاک بر سر اونا

( قسمت آخر ) ۱۳۹۴/۰۳/۲۲
خولاصو کرا گوفتمه که اون موقو تلفن که نبو ، خبران هنجی دهن به دهن گردسه ، مثلا ای نفر که جی تهران اَمایِه ، خو مره چن تیکی سروسوغات اَوردِه با چن‌تا خبر ، بیلاخرو اَن همسایی ، اون دارسایی چوم‌براه بَن تا بیدی‌نن کی جه تهران اَیه چن تا خبر یا نامو اوشانه رَن اَوره . بیخودی درازو نَدَم ، خواسمه بوگویَم که مه خواخور جی تهران باموبو ، اَن خبره باوردبو ، مه مآرم صاحب ای قوارو پِرهَنی بباس .
بعد از اَن ماجرا ، مِه مآر دیل خواسه یاسمین خانمه محبته ای‌جور تلافی بوکونو . چن روز بعد ایتا گیلی‌قدارِه دورین ماست دوکود ، فادا مره ، بازین بوگوفت : احتیاط مره اَن قداره ماسته بوبور فادن یاسمین خانمه ، فقط سلام ته‌ره جخطره نشو . بوگوفتم به چشم مار . یواش یواشه ، احتیاط مره ، ای‌جور که ماسته فونکونم یا اون قشنگو قداره دانه نشکنم ، بوشَم تا یاسمین خانمه شَنِه خانو . سلام بوگوفتم بعدا اون قداره ماسته فادام یاسمین خانمه . یاسمین خانم مره بوگوفت : ته مآر اَمَره چه‌رَن شرمندو کونه . بازین بوگوفت : دَدِه قربان ، ای‌دِ‌ِقو هایا بِس تا مو ته قداره خالّه کونم ، ته‌ره فادم ته مره بوبور . بوگوفتم قدارو بِس بمانو ، بعدا مه مآر آیه خودش فگیره . یاسمین خانم بوگوفت نه پسر . ای دِقو صَبَر بوکون ، چون عالدوچی‌یَم با ته‌رَه فادم . تا اَنه بوگوفت ، مو خیله خوشحاله باسَم . فوری بوگوفتم چشم مارجان.
ای وخ بیدَم یاسمین خانم کرا آیو ، اَمه قداره خوب بوشوسته ، ایتا سورخو سِب تاودایو قداره دورین ، ایتا دس قدارَه داره ، ایتا دس هم ایتا گوشتکوب چوبی خیله قشنگ . مو از خوشحالی کرا پرا گیفتَمِه . مره بوگفت : اَن سِبه‌دانو تِه‌شَن ، هَن‌را تِه رَن بوخور ، اَن قدارو با اَن گوشتکوبه بوبور بخانو . خوا گولو پسر ، مویی بوگوفتم خوا .
یاسمین خانم هَطو که خنده کودِه ، ‌مَره بوگوفت : اَنی‌پیلا دِ لازیم نی‌یو استیلو لیوانه کونی مره بپختو کرتوبه بُکویی .
مه دیل خواسه یاسمین خانمه دَسَه خوشَه دَم . ولی مره رو نامو ، هن پشیمانی تا قیام قیامت مره همرایو.
هَسا که مه قصه تومامه باسه ، خوایَم بوگویَم اَشانه خودا بیامرزو . اَشان خیر و برکته اَمه زندگی بَن . اَشان بوشان ، خیر و برکت هم جی اَمِه زندگی کوچ بوکود بوشو .
هزار جان گرامی درویش به فدای همه‌ی نازنی مآران و دَدِ گولان .
مه گبان تومامه باس ، ولی امیدوارم که آبکناری گبان ایدامو بدارو .
سنگ و سوقال اوشانه سَر ، کربله خاک اَمه سَر
خاک پای شما نازنینان – درویش آبکناری
خرداد ۹۴

"ترجمه قسمت آخر"

خلاصه داشتم میگفتم که اون موقع تلفن نبود، خبرها همینطوری دهن به دهن می چرخید، مثلا یک نفر که از تهران می اومد. با خودش چند تیکه سوغاتی می آورد و با چند تا خبر، بالاخره اون همسایه، این همسایه چشم براه بودن تا ببینند کی از تهران میاد و چه خبر یا نامه برای اونا میاره. بی خودی طولانیش نکنم، می خواستم بگم که خواهرم از تهران اومده بود. اون خبر را آورده بود، مادرم هم صاحب به قواره پیراهنی شد.

بعد اون جریان، مادرم میخواست محبت یاسمین خانم را یه جوری جبران کنه، چند روز بعد داخل یه کاسه گلی(سفالی)مقداری ماست ریخت و داد به من، بعدش گفت: با احتیاط این کاسه ماست رو ببر بده به یاسمین خانم، فقط سلام یادت نره، گفتم چشم مادر، یواش یواش، با احتیاط، یه جوری که ماست رو نریزم یا اون کاسه قشنگه را نشکنم رفتم تا خونه یاسمین خانم اینا، سلام گفتم کاسه ماست را دادم به یاسمین خانم. یاسمین خانم به من گفت:مادرت چرا ما را شرمنده میکنه، بعد هم گفت: ننه قربان، یه دقیقه اینجا واستا تا من کاسه را خالی کنم، بدم بهت و با خودت ببر ، گفتم باشه کاسه بمونه، بعد مادرم میاد خودش میگیره، یاسمین خانم گفت نه پسر، یه دقیقه صبر کن، چون میخوام یه چیز دیگه هم بهت بدم، تا اینو گفت، من خیلی خوشحال شدم. فوری گفتم چشم مادرجان.

یهو دیدم یاسمین خانم داره میاد، کاسه ما را خوب شسته، یه دونه سیب سرخ گذاشته داخلش، تو یه دستش هم یه دونه گوشتکوب چوبی خیلی قشنگ، من از خوشحالی داشتم یرواز میکردم. به من گفت: این سیب ما خودت، تو راه برای خودت بخور، این کاسه و گوشتکوب را ببر منزل،خوب پسر گلم، من هم گفتم خوب.

یاسمین خانم همینطور که می خندید، به من گفت:از این به بعد دیگه لازم نیست با ته لیوان استیل سیب زمینی پخته را بکوبی.

دلم میخواست دست یاسمین خانم رو ببوسم. ولی رویم نمی شد. این پشیمانی که چرا دستش را نبوسیدم تا روز قیامت همراهم خواهد بود.

حالا که قصه من تمام شده، میخوام بگم خدا اونا را بیامرزه، اونا خیر و برکت زندگی ما بودند.اونا رفتند، خیر و برکت هم از زندگی ما کوچ کرد و رفت.

هزار جان گرامی درویش به فدای همه مادران نازنین و مادر بزرگهای گل

حرف هایم تمام شد. ولی امیدوارم گفتمان آبکناری ادامه داشته باشه.

خار و خاشاک به سر نامحرمان. خاک کربلا بر سر ما

توضیحات مترجم:

با سلام و آرزوی توفیق روز افزون برای تمامی مخاطبین گرامی و همه خدمتگزاران عرصه فرهنگی

با آرزوی اینکه ترجمه داستان زیبای" کرتوب کوکو" (کوکو سیب زمینی) نوشته برادر و دوست گرامی جناب آقای درویش آبکناری و شکر و ستایش پروردگار که نعمت ترجمه این متن ادبی را نصیب حقیر کرد. پیشاپیش از محضر همه عزیزان ،خاصه جناب درویش آبکناری به دلایل نواقص بسیار ترجمه عذرخواهم. زیرا:

۱-     اینجانب خود را فاقد وجاهت و مهارت یک مترجم دانسته و ادعایی هم در اینخصوص ندارم و تنها به خاطر عشق و علاقه ام به سرزمین مادری اقدام به این کار نموده ام

۲-     میدانیم در بسیاری از موارد اصول و چارچوب یک ترجمه حرفه ایی را رعایت نکرده و در مواردی ترجمه رسمی ، با ادبیات رسمی فارسی و گاها" با ادبیات محاوره ای اینکار را به انجام رسانده ام

۳-     حتی المقدور سعی در رعایت امانت نوشته اصل شده است مگر در مواردی که برخی از الفاط را مغایر با عفت کلام یا نا مانوس بودن عبارت تشخیص داده شده است.

در پایان ضمن تشکر فراوان از نویسنده داستان و همچنینن عزیز برادرم جناب رضا طاهری . امید دارم این کار حقیر خدمت ناچیزی به فرهنگ و گویش آبکنار تلقی و مورد استفاده قرار گیرد

 

اصطلاحات و واژگان آبکناری ( بکار رفته در قصۀ کرتوب کوکو ) ۱۳۹۴/۰۳/۲۶
پس از آنکه آخرین قسمت کرتوب کوکو در سایتِ وزینِ « آبکنارِ ما » نشر داده شد ، یکی از دوستان بزرگوارم ضمن اظهار لطف ، به حقیر پیشنهاد نمودند که حتما معنی برخی واژگان و اصطلاحات آبکناری را در ادامۀ داستان بنویسم . به ایشان عرض کردم که بنده این کار را غیر ضروری می‌دانم و اعتقاد چندانی به این کار ندارم . ایشان پرسیدند چرا ؟ خدمتشان عرض کردم که اگر کسی معنی برخی از واژه‌ها را نداند و علاقه‌مند به دانستن آنها باشد ، طبیعی است که به دنبال آن خواهد رفت و با اندک تحقیق و پرس و جو به معنی آنها دست خواهد یافت . به نظر من مطلوب آنست که این اتفاق بیفتد . دوست فاضلم پاسخ دادند که آن روحیۀ جستجوگری در بین جوانان امروز کمتر دیده می‌شود. ایشان اضافه کردند: البته خوبست که آن اتفاق مورد نظر شما بیفتد ، اما به گمان من این اتفاق نخواهد افتاد . دوست عزیز و بزرگوارم در ادامه چنین استدلال کردند که ممکن است قدیمی‌ترها همه این واژه‌ها را بشناسند و معنی آنها را بدانند ولی یقینا جوان‌ترها و نسل‌های جدید با بسیاری از این واژه‌ها بیگانه‌اند و بر آنان حَرَجی نیست ، چون این واژه‌ها منسوخ شده و امروزه کاربردی ندارد. بنابراین چنین نتیجه گرفتند که ارائۀ معنی این واژه‌ها برای آشنائی بیشتر نسل جوان کاریست کاملا ضروری .
بنده هم در اجرای فرمایشِ این دوست نازنین و فرهیخته‌ام ، در حدِّ بضاعت ناچیزم ، معنی برخی واژه‌های قدیمی که امروزه کمتر متداول است را آماده کرده‌ام که ذیلا به محضر مبارک همۀ نازنینان تقدیم می‌شود . امید است که مفید باشد .
آبخوری : لیوان
اَکابِر : مدرسۀ بزرگسالان ( سابقاً به نهضتِ پیکار با بیسوادی معروف بود و امروزه به آن نهضت سوادآموزی گفته می‌شود )
اَنی‌پیلا : بعد از این ، از این پس ، منبعد
اوفتن : بافتن ( مِه مآرِ مَرَه کوب اوفته یعنی با مادرم حصیر می‌بافت )
بَلتِه‌سَر : دمِ دَر . کنارِ درِ حیاط . سرِ کوچه ( کرتوب کوکو عطر تا بلته‌سر اَمایِه یعنی عطر کوکوی سیب‌زمینی تا سرِ کوچه می‌آمد )
بووَر باوَر ( بووراور ) : عبور دادن رشته ( کنفِ ریسیده شده ) از سوراخ‌های پَلار ، بمنظور فراهم ساختن تارهای مورد نیاز حصیربافی . تارهای حصیر را رشته یا قاتمه و پودِ آن را سُیب تشکیل می‌داد (سُیب یا سویب یا سوف ، گیاهی‌ است خودرو که در اطراف وِرِسَر می‌روئید )
پَلار: وسیله‌ای در حصیر بافی . و آن قطعه چوبی بود به طول یک متر و عرض ۱۵ سانت و ضخامت پنج شش سانت . پلار وسیله‌ای بود که توسط نجارهای محل ساخته می‌شد . نجارها در وسط این تخته با متۀ دستی پنجاه شصت‌ تا سوراخ ایجاد می‌کردند . این سوراخ‌ها برای آن ایجاد می‌شد که اولا رشته‌ها را از درون آن عبور می‌دادند تا « تارها » با فاصلۀ معینی در کنار یکدیگر قرار گیرند و در چله‌کشی باعث ایجاد نظم و یکنواختی آنها گردد ، ثانیا پَلار وسیلۀ کوبش و مستحکم کردن « پودها » و منسجم کردن آن بود . حصیربافی کاری دونفره بود . یعنی حصیربافی به صورت یکنفره نمی‌گویم غیرممکن ، اما بسیار بسیار دشوار بود . عموما یکی از این دو که جوان‌تر یا قوی‌تر بود ، کارِ پلارزنی را به عهده می‌گرفت . چون پلارزنی باعث کمر درد ، گردن درد و درد شانه و بازوی افراد می‌شد . جوان‌ترها فداکارانه و داوطلبانه سختی و سنگینی کارِ پَلارزنی را به عهده می‌گرفتند . گاه نیز این دو جای خود را با یکدیگر عوض می‌کردند تا همیشه یک‌نفر متحمل فشار و سختی کار نشود ( و چه بسا شبها که از دردِ کتف و بازوان خوابشان نمی‌برد ، اما ناگزیر با همان درد و با همان وضع و حال ، روز بعد دوباره به کار حصیربافی ادامه می‌دادند تا کمک‌خرجِ خانواده باشند.)
پَلی‌کوب : حصیر سفارشی که زنان یا دخترانِ حصیرباف برای استفادۀ شخصی و برای خانۀ خود می‌بافتند . این نوع از حصیر از کیفیت و استحکام بسیار خوبی برخوردار بود . ( شاید ذکر این نکته در همینجا ضروری باشد که حرفۀ حصیربافی ، حرفه‌ای کاملا زنانه بود و فقط زنان و دختران جوان به این کار اشتغال داشتند . تا آنجا که نگارنده به خاطر دارد مطلقاً هیچ مردی به شغل حصیربافی اشتغال نداشت . حصیرهای آبکنار در روستاهای اطراف زبانزد بود و مشتریان فراوانی داشت . به این ترتیب زنان و دختران حصیربافِ آبکناری در اقتصاد و تامین معاشِ خانوادۀ خود نقش بسزائی داشتند .)
پِم : به اندازۀ یک مشت ( ایتا پِمِه خوشکو شیوید یعنی به اندازۀ یک مشت شِوِد خشک شده )
پیلی : بزرگ ( پیلی برار یعنی برادر بزرگ ، پیلی مآر یعنی مادر بزرگ ، پیلی مرغانو ، پیلی هیندانو ، پیلی خربوزو )
جیپختام : زدم ( در قصۀ ما یعنی زدم تو گوش آن لقمه ، کنایه از خوردن سریع ، یعنی لقمه را به چشم برهم زدنی خوردم ) در لغت اما یعنی زدن . مثال : جیپختم اونه گوشه کُینه یعنی زدم زیر گوش او .
خَج : تکه ، قطعه ، برش ، قاچ ( ای خج کوکو یعنی یک قطعه کوکو ، ای خج هیندانو یعنی یک بُرِش هندوانه یا یک قاچ هندوانه )
خورمو (خُرمو ) : خوب . خرمو پسر یعنی پسرِ خوب . خرمو کیتاب یعنی کتابِ خوب ، خرمو همسادو یعنی همسایۀ خوب و …
دال به دال : پشتِ سرِهم ، تکرار یک عمل به تناوب
دِقو : دقیقه ( ای دِقو یعنی یک دقیقه )
دَکش فاکش : از اصطلاحات حصیربافی و آن عبارتست از محکم کردن رشته های حصیر بافی . عمل یا فرایند کشیدن تارهای طولی . در قالی‌بافی به این کار چلّه کشی می‌گویند .
دوچوکِه : می‌چسبد ( دوچوکَسَن یعنی چسبیدن )
سوکولو : خروس ( سوکولوخوان یعنی خروسخوان )
عالدو : علی‌حِدِّه ، جداگانه ، یکی دیگر
عالدوچی : چیز دیگر ، جنس دیگر ، نوع دیگر
غولطو : غوطه ( غوطه خوردن ) فرو شدن یا غرق شدن در آب و دیگر مایعات مثل روغن
فاکُین : پستو ، مکانی در پشت یا پهلوی خانه که غالبا به عنوان انباری و قراردادن وسایل مازاد و همچنین ابزارآلات کشاورزی ( ابزار سنتی ) از آن استفاده می‌شد . در پائیز و زمستان به دلیل آنکه اکثر روزها برفی و بارانی بود و حصیر بافی در حیاط خانه‌ها امکانپذیر نبود ، ناچار حصیربافی یا در فاکین و یا در ایوان خانه‌ها انجام می‌شد . پس یکی از موارد کاربرد فاکین حصیربافی بود .
فوکودن : ریختن
قدارو : کاسۀ نسبتاً بزرگ . ( گیلی قدارو یعنی کاسۀ بزرگِ سفالی ، کاسۀ بزرگِ ساخته شده از گل )
کاسماسو : ظرف و ظروف ( کاسماسانه دورین یعنی داخل ظرف و ظروف )
کالاگن : قو
کَرا پَرا گیفتمِه : داشتم پرواز میکردم ، دلم میخواست از خوشحالی پرواز کنم .
کرتوب : سیب زمینی
کرک : مرغ ( بر وزن برگ )
کُرِه‌سَر : ایوان خانه ، روی ایوان
کُرِه کُین : پائینِ ایوان
کوب : حصیر
کوب‌فاوَد : چوب چله کشی در حصیربافی و آن دو عدد چوب است ، شبیه دسته بیل ( تقریباً با همان کلفتی و ضخامت ) که پشتِ کوبه مِخ ( میخ حصیر بافی ) قرار میگیرد .
کوبه مِخ ( کوبه مِق ) : میخ حصیر بافی (در اینجا میخ اساساً به آن معنا که به ذهن شنونده متبادر می‌شود ، نیست ) چوبی است اندکی کلفت‌ترو زمخت‌تراز کوب‌فاود ، به طول یک متر و گاه بلندتر. تقریبا چهل پنجاه سانت از این چوب‌ها را در زمین فرو میکردند و نیمۀ دیگر آن ( حدود پنجاه شصت سانت ) بیرون از زمین قرار داشت . دو تا از این میخها را در یک طرف و دوتای دیگر را در طرف مقابل به فاصلۀ ۳ تا ۴ متر درزمین فرو می‌کردند . برای بافتن حصیر ابتدا می‌بایست کارگاه ساده‌ای تدارک دیده می‌شد. برای ایجاد این کارگاه چهار عدد کوبه مِخ چوب ، دو عدد کوبفاود و یک عدد پَلار لازم بود . کارگاه حصیربافی به شکل مستطیل بود . طول این مستطیل بسته به اینکه حصیر سه متری یا چهارمتری باشد ، متفاوت بود .عرض این مستطیل هم به عرض حصیر بستگی داشت و تقریبا بین پنجاه تا هشتاد نود سانت متغیّربود.
کوب‌هین : خریدار حصیر ، در گذشته‌های نه چندان دور در آبکنار شغل و پیشۀ شناخته شده‌ای بود .
کولوشکن : مرغ کُرچ ، مرغی که حالتی مست‌گونه برای خوابیدن روی تخم و برآوردن جوجه دارد ، ضمن آنکه در آبکنار به مرغی که جوجه هایش تازه از تخم سربرآورده‌اند نیز کولوشکن گفته می‌شود .
کیتیلی : دمپائی چوبی . این نوع خاص از دمپایی توسط نجارهای آبکناری ساخته می‌شد . کفی آن کلاً از چوب بود و فقط یک بند پلاستیکی داشت که روی انگشت‌های پا قرار می‌گرفت و هنگام راه رفتن صدای بلند و جالبی از آن برمی‌خاست .
گرسوز : چراغ نفتی ویژۀ روشنایی . این چراغ چون فتیله‌ای گِرد داشت و شعلۀ آن دایره‌ای شکل بود به آن گردسوز می‌گفتند . ضمن آنکه بر گِرد شعلۀ آن لولۀ شیشه‌ای بلندی ( لاله یا حباب ) قرار می‌گرفت تا هم نور آن انعکاس بیشتری داشته باشد و هم اینکه در هنگام وزش باد به این راحتی خاموش نشود .
گودو : گلولۀ نخ ( رشته‌ای که از حالت کلاف خارج و دور هم پیچیده شده باشد . غالبا کُرَوی شکل و از یک توپ تنیس بزرگ‌تر است.)
گورَّش : آروغ ، آروغ زدن ، برآوردن باد معده از گلو غالباً بی اراده و همراه با صدا
لاکی : پلاستیکی ( لاکی آبخوری یعنی لیوان پلاستیکی )
ناجو : آرزو ، تمنای دل
واپِختَم : پیچیدم ( واپیختن یعنی پیچیدن ، اَن شورومایی دانه کاغذ وَپِچ ته مره بوبور یعنی این ماهی شور را لای کاغذ بپیچ و با خودت بِبَر)
واشانو : پهن کند ( واشادن یعنی پهن کردن ، گستردن )
والِسَم : لیس بزنم ( والِشتَن یعنی لیس زدن )
ورزاروجارِ باماما : اصطلاحا یعنی از سالِ قحطی آمده‌ام ، کنایه از گرسنگی شدید و زیاد . ( خیال کونی جی ورزاروجارِ بامه یعنی انگار که از قحطی و بی غذایی فرار کرده که اینچنین به غذا حمله‌وَر شده )
هاایواره : یکباره ، ناگهانی ، یکدفعه
هَشَنَه : همین‌ها را ، این‌ها را ( هشنه بوگوفت و بوشو یعنی همین‌ها را گفت و رفت )
هنجی : همین‌جور ، مثلِ این

11 دیدگاه در “قصۀ کرتوب کوکو”

  1.  

    آقای درویش گرامی!
    تصور کنید در صبح یک روز تعطیل، در خانه ات در کوپنهاک نشسته باشی، کسی تورا بدون آمادگی قبلی بقل کرده و سوار بالن هوایی کند و تو را در میان ابرهای خاطرات به پرواز آورد و بروید و بروید و بروید ، تا دو باره به محلی بنشیند که شاید ۵۰ سال قبل تو درآنجا زندگی میکردی. و تو در یک لحظه پسر بچه کوچکی هستی که در میان محله ات زندگی میکنی و همه چیز دوباره بوی آشنای محله تو را دارد و تو فراموش کرده ای که تو سالهای سال است که از این دیار پاک صداقت و سادگی و عشق و عطر گل محمدی کوچ کرده ای و فقط این قصه شیرینی است که کسی با تمام صداقت انسانی اش و همه وجود پر مهر و محبت به دیار و زادگاهش به تو هدیه کرده است. تو دلت میخواهد که آن شخص را ببینی و در آغوشش گیری و دستش را بفشاری و گونه اش را ببوسی که چنین بی دریغ دوران کودکی و کوله بار خانوادگی و ایام خوش زیستن با انسانهای بی ریا را به تو باز گرداند.
    و این همه و ده ها احساس دیگر که مرا شیفته کرد را " قصه کرتوب کو کو" شما به من ارزانی کرد. من همیشه و همیشه خواندن این داستان را بعنوان بهترین و لطیفترین و زیباترین خواندن یک داستان بخاطر خواهم سپرد که اشک شادی از چشمانم جاری کرد. و تا پایان عمرم مدیون و سپاسگزار شما خواهم بود.
    ارادتمند شما- حافظ طاهری آبکنار

  2. بسیار جالب و با نثری شیوا نگارش شده من به نویسنده بخاطر تسلط در نوشتن چنین متنی تبریک می گویم. ایشان بطور قطع و یقین در رساندن مکنونات قلبی خود کاملا موفق عمل نموده اند. من با بضاعت ناچیز خود برای ترجمه تلاش خواهم نمود. تقی طاهری

  3. محضر مبارک سروران ارجمندم جنابان حافظ طاهری عزیز و تقی طاهری گرامی سلام عرض می‌کنم.

    از اظهار لطف شما نازنینان بی‌نهایت ممنون و سپاسگزارم. به راستی که  شرمندۀ آستانۀ بزرگی و بزرگواری شما خوبانم. اگر بگویم نه درویش و نه نوشته‌های درویش اینهمه نمی‌ارزد که شما گرامیان به آن بها داده‌اید، از سرِ خضوع و خشوع و تواضع نیست ، بلکه بیان حقیقتی است در گسترۀ واقعی آن . من همین قدر بگویم که اگر کرتوب کوکو توانسته خاطرات دورانِ کودکی شما را تداعی کند و از این رهگذر احساس خوشی به شما دست دهد، من اجر خود را گرفته‌ام.

    خاک پای شما درویش آبکناری

    ۱۳ مهر ۱۳۹۴

  4. سلام آقای طاهری

    متاسفانه تاکنون موفق به مطالعه این داستان نشده بودم. داستان بسیار زیبایی است انسان را به سالهای دور برده و خاطرات را زنده میکند.

    نثر زیبا و روان آن با گویش محلی حس جالبی در انسان ایجاد میکند که جا دارد از نگارنده آن جناب درویش تشکر شود.

    بنده نه به خاطر جایزه مورد نظر شما . تنها به خاطر علاقه ام به گویش محلی امروز دو قسمتش را ترجمه کرده و برایتان ارسال خواهم کرد که امید دارم مورد پسند واقع شود. برای قسمتهای دیگر هم انشاءا… به زودی اقدام خواهد شد.

  5. موردابه نامان ( نامه های مرداب )
    آبکناریانه ره
    ایتا سرد شب بو ، باران وارسه ، مورداب ، مالا ( صیاد ) بوگفت : خوش دارم ، مرن چن تا نامو بینویسی ! مه سر گذشته ، مه سر نیویشته ! مه بی سرو سامانیه ! هطو مه چومانه ارو سانه ! مالا بوگفت : مه چومانه سر ، نیویسم – نیگران نبن ، تره دوقبضه یم نویسم .
    مورداب شوروع کنه به نامه پراکنی : اولین نامه بینویس خودا ره ! بسم الله الر حمن الرحیم . بو گو ! ته رحمانو ، ته رحیمه شوکر ! ته کریمیه م شوکر ! شطانه ملعونه خلق بو کودی ، اونه تاودایی امه جان ! بازین ته سیدالمرسلین بوگفت : شطانم اصلاح به ! آ خودا ! ته سر تاشان که با مان مه سرو مچه اصلاح نو کودان ! لا اقل تو بداد من برس ! تو اصلاح بوکن .
    دومین نامه بینویس رییس کشور ره ! بو گو آقا جان ! تره به ته ایما مان قسم ! تره به ته جد بزرگوار قسم ، وانال ( نگذار ) من روته ( لجن ) میان خفقان بیگیرم .
    سومین نامه بینویس با عثانه ره ، با نیانه ره ! اوشانی که ان خرف ( سرخس ) آن سورخو واشانه یا ان “آزولا ” با وردان تا ودان مه جان ! فقط بینویس خودا از شوما نوگذره که من الان ایتا کفنه میان درم ، هر کس که ایه ایتا لا بوتکه ( بیل ) خاکه فو کنه مه سر . چارمین نامه بینویس مردمه ماسال ره ، فومنه ره ، صو ماسرا هطو رشته ره ! بینویس ! چرن شمه یازده تا رودخانانه فاضلاب با گند و کثافت روانه کونین ، هطو فوکو نین مه سر ! آی ماسالی ! آی فومنی !… از خودا بترسین ! دانم که از خودا نترسین ( فقط گدایه که از خودا ترسه ) .
    پنجمین نامه بینویس سایتانه ره ، وبلاگانه ره ! اشانه بوگو ! عزیزان ! چاره ساز من ببین ! آواز بدین به تمامه خوفتگانه عالم . بو گوین من تی تانیوم دارم ! من تانم موشک چاکونم !
    ششمین نامه بینویس حقوقه بشره ره ! بوگو هن روز روشن ! روزی دو – سه بار کرا شکنجه بهم ! نیصفه شب آزولان مره تجاوز کنن >
    هفتمین نامه بینویس آبکناریانه ره ! بوگو ! مامدالی ، جافر ، شاربانو ، رضا ، فرامرز ، اضغر ، مامود ، چیمناز ، فریده …. من شمره بمرد ! میلیون میلیون روسوبات نیشتانو مه شانه سر ، ایتا روز بو که من ۱۱ متر عمق داشتمه الان دو متر !! ده مرن شورو حالی نمانسته .
    هشتمین نامه بینویس حاجالی ماره ره ! اگر بمرده خودا انه بیامرز و ، اما اگر زنده یو مه سلامه برسان بو گو ! مشته خاله تره یاده ! آماییه هن کاسه آبه ( آب زلال ) میان ، ته کوبانه ( حصیر )شوستی یه ، بازین خلوتی تره جان شورا ( شنا ) کودیه ! اما الان ، ته پسر حاجالی دسگاه میان درو !! تو مه سفارشه بوکن !
    نهمین نامه بینویس هوا کلاچه ره ! بو گو همه کسه ره باز ویریزه امه ره کورو قوقو ! تونم بامی امه سره دیری ! تو کم دوزدی بوکودی ! تو کم انه اونه ره خبر بو بوردی ! دوروغ نو گویم ! مه بساخته ایمام زاده مه گردنه بزنو اگر دوروغ بو گویم .
    مالا جان ! خسته کودام تره ! آخرین نامه یعنی – دهمین نامه بینویس چرخه فلکه ره ! بو گو چن سال بامام ان دونیا میان ، مه بو خورده شیر مه دوماغ پره فوکودی! یا لجن میان مره فوخاسی یا آزولا تاودایی مه جان ! نه تانی پسه ( کل ) بیدنی ، نه تانی بی پس بئسی ! وختی یم تره گب زنی ، ته ماده سر مانه ، خب ، هطو نمانه تورشه فتر ( ازگیل ) به دار نمانه . بینویس ! دونیا هیچی کم ناشته اگر موش و لانتی و گوزگال و قونبل و آزولا … آفریده نباسته بنه ! باور بوکن ، دو نیا هیچی کم ناشته اگر ظالمان نبسته بنه ! اما دونیا ایچی کم داره ، اون عشقو ، اون حق حیاتو ، اون زندگیو ، اون آبه گوارایو ، اهه ! من نخوایم بیمیرم ! نخوایم خوشکه بم ! مالا جان ! ایدانه یم بینویس ! بوگو ! اگر بدانی مه حاله زاره ، ته کونه تومانه کنی دکفی به صارا ( اگر از حال زارم خبر داشته باشی ، شلوارت را می کنی و سر می گذاری به صحرا ) ۷آبان ۹۴ فرامرز شکوری

  6. گشتی به قصه ی کر توب کو کو ( داستان سیبک – کو کوی سیب زمینی)
    گیلکی ای که مردم گیلک یعنی اهالی سرزمین گیلان با آن تکلم می کنند ، یکی از زبانهای کهن ایرانی ست که پیوندی استوار با زبان های ایرانی پیش از اسلام ( اوستایی ، پارتی ( پهلوی اشکانی )، پارسی میانه ،دارد . زبان گیلکی مطابق آمار سال ۱۳۵۵ پس از زبان فارسی و ترکی ، سومین زبان رایج در ایران با ۶/۱ در صد می باشد . بحث پیرامون آن از حوصله ی این مختصر خارج است . اما گفتنی ست که با زبان گیلکی ( با هر گویشی ) شعر گفتن یا نثر ویا داستان نویسی کار ساده ای نیست. چرا که همه چیز را به زبان می شناسند و زبان مثل نور روشنگر است . با این حال ، درست گفتن و درست نوشتن در این قصه ی دلپذیر و صمیمانه ی ” کرتوب کو کو “توسط جناب درویش آبکناری ، بدون هیچگونه تعارف و مداهنه در جای خود کاری سترگ و قابل ستایش است .
    مطمئنا خدمات فرهنگی ی بی مزد ایشان مشمول عنایت گیلک زبان و علی الخصوص آبکناری ها خو اهد بود . زیرا جناب درویش ، قسمت اعظم واژه ها و اصطلاحاتی را که در آبکنار و محل تولد و نشو و نمای دوران کودکی و نو جوانی خویش ( و تو ومن و ما ) رواج داشته – مثلا هسا ( اکنون )، کولشکن ( مرغ کرچ ) ، دو کود ( ریخت )، هنجی ( همین طور – همین جور )و…. به دقت ثبت و ضبط کرده در این قصه آورده است و این خود بر ارزش کار نثر نویسی بازبان گیلکی ی آبکناری می افزاید . ان شا ء الله موفق و پایدار باشند . از دوست گرانمایه جناب رضا طاهری عزیز سپاسگزارم که به عنوان یک ایرانی ( گیلانی / آبکناری ) برای حفظ زبان و ادبیات گیلکی و اشاعه ی آن در سایت وزین آبکنار ما از هیچ یاری دریغ نکرده صمیمانه کوشیده اند ، سپاس فراوان دارم .۹آبان ۹۴ فرامرز شکوری

  7. «ساقیا لطف نمودی قدحت پر می باد»

    با سلامی گرم و درودی پاک به محضر نازنین عزیزانم جناب استاد شکوری و جناب نادر وطن‌خواه

     از اظهار لطف شما خوبان بی نهایت ممنون و سپاسگزارم. این حقیر سراپا تقصیر بر این باور است که شما گرامیان و ارجمندان از سرِ لطف چنان درویش بی‌نوا را شرمندۀ بزرگواریهای خود ساخته‌اید که اینک  درویش بیچاره چونان بارۀ فرومانده در وَحَل مستاصل مانده که چه بگوید!

    به‌راستی حرفی برای گفتن ندارم جز آنکه بگویم بارِ شرمندگیِ‌ مُحَبَّتِ اَحباب، بیش از همیشه بر شانه‌های ضعیف و کم‌طاقتم سنگینی می‌کند.

    بر آستانِ مهربانی‌ شما آئینه‌داران عشق و معرفت، پیشانی شکر و سپاس می‌سایم. به قول خواجه:

    بر آستان جانان گر سر توان نهادن / گلبانگ سربلندی بر آسمان توان زد

    خاک‌پای شما درویش آبکناری   

  8. در اینجا لازم است از زحمات آقای وطنخواه که در ترجمۀ این قصه شیرین کشیده اند ، تشکر و قدردانی کنم .

    در مدت زمانی که کار ترجمه ادامه داشت ، متأسفانه موفق نشدم تمام قسمت های ترجمه شده را برای نویسنده ارسال نمایم لذا از جناب درویش تقاضا می کنم برای غنای بیشتر این اثر فاخر ، نظرات تکمیلی را ارائه فرمایند.

    بدیهی است دیدگاه های صاحب نظران و علاقمندان بهترین مشوق ماست.

    ر.ط.آبکنار

    1. من از یاد عزیزان یک نَفَس غافل نِیَم اما …

      با سلام و عرض ارادت به محضر نازنین همراهان سایت وزین «آبکنار ما»

      به دلایلی که از حوصلۀ این مقال خارج است، یکی دو ماهی است که توفیق حضور در سایت آبکنار ما و همراهی با شما بزرگواران از حقیر سلب گردیده است. خوشحالم که امروز این مجال فراهم آمده تا یکبار دیگر در جمع شما خوبانِ همیشه همراه حضور یابم. «ای خدا این وصل را هجران مکن».

      در این حضور، مایلم مراتب سپاس و قدردانی‌ام را در قالب همین کلمات بی‌ارزش و نارَسا به پیشگاه رفیقِ شفیقِ دیرینم جناب نادرخان وطن‌خواه تربه‌بر، آن نازنین مهربان دوست باذوق و خوش‌قریحه‌ام که به شایستگی از عهدۀ برگردان قصّۀ «کرتوب کوکو» برآمده‌اند، پیشکش کنم. باشد که پذیرای آن باشند. «برگ سبزی است تحفۀ درویش»

      نادرجان! باور کن که احساسم بر داربست کلام نمی‌نشیند و دیریست که گلواژه‌های احساسم پژمرده‌اند. با اینهمه گرچه سزاوار بود مدتها پیش از این، از حضرت‌عالی تشکر و قدردانی کنم، اما چه کنم که گرفتار زمانۀ نامرادم. به هرحال هرچند بسی دیرهنگام به این مهم پرداخته‌ام، اما به قول خواجه «دارم امید عاطفتی از جناب دوست».

      و در انتها، دست‌مریزادی نثار آن گرانمایۀ دوست‌داشتنی، جناب طاهری گرامی (مدیریت محترم سایت وزین آبکنار ما) باد که همچنان پرصلابت و استوار و امیدوار بر سر عهد و میثاق خویش جانانه ایستاده‌‌اند. سلامت و بردوام و برقرار باد آن عزیز.

      دوستدار و ارادتمند شما – درویش آبکناری

      دوم دیماه ۹۴       

  9. با عرض سلام

    تشکر و قدر دانیه ویژه از جناب درویش عزیز که بسیار زیبا  و روان  خاطرات کودکی را ترسیم نموده اند وافسوس و صد افسوس که دیگر به گذشته باز نخواهیم گشت تا یکبار دیگر لمس کنیم حس ناب  زندگی را.

    تو از مهر گفتی  من از مهربانی

    من از زنده بودن تو از زندگانی

    من از سرنوشتم تو از سرنوشتم

    من از سر کشیدن تو از سرگرانی

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *