مدرسۀ خیّام آبکنار

همانگونه که در نوشته قبلی وعده داده بودم ، تاریخچه ای از تاسیس اولین مدرسه در آبکنار را که مدرسه خیام نامیده شد ، بقلم استاد بزرگوار میرزا فتح اله شکوفه تقدیم می کنم ، تاسیس این مدرسه در سال ۱۳۰۲ نشانه ای از علاقه مردمان قدیم آبکنار به تحصیل علم و ادب و فرهنگ است ، امیدوارم که ما هم به پیروی از آنان ، اینگونه بیاندیشیم .

                                                                                                                لیدا مهدی آبکنار

مدرسه خیام ، مهد علم و ادب        نویسنده : میرزا فتح اله شکوفه آبکنار

یا حق

یک چند به کودکی به استاد شدیم         یک چند به استادی خود شاد شدیم

                           پایان سخن شنو که بر ما چه رسید         چون آب بر آمدیم و چون باد شدیم

                                                                                                 حکیم عمرخیام نیشابوری

در نوشته های قبل از زادگاهم آبکنار و مردمانش به تفسیر سخن گفتم و به حق بررسی و کاوش در این مقوله خود به تنهایی یک کار تحقیقاتی تاریخی است و آنچه من تحت عنوان تاریخ آبکنار برای شما بازگو می کنم نکاتی است که سالها پیش ، سینه به سینه از بزرگان خود شنیده ام ، در این میان ممکن است اسامی دوستانی را هم از خاطر برده باشم که از این بابت از آنان پوزش می طلبم.

همانگونه که قبلا گفتم مردم اولیه سرزمین آبکنار از تبار مردم  لر و کرد بودند که تحت فشار حکام تیموریان به این اقلیم تبعید شده اند ، این قوم که از فرهنگی غنی و با اصالت برخوردار بود،  به هر سرزمینی که وارد می شدند اولین قدمشان تاسیس مکتب خانه هایی  بود که در آنها قرآن و علوم قدیمی تدریس می شد ، سن و سال هم برای تحصیل در این مکتب خانه ها مفهومی نداشت.

 جناب اعلاء امینی جد بزرگوار دکتر علی امینی پسر امین الدوله معروف که در عصر خود مردی بزرگ و فرهنگ ساز بود ، در دوره نخست وزیری خود فکر احداث مدارس نوین با استانداردهای جهان آنروز را در سر می پروراند ، در سال ۱۳۰۲ شمسی بود که  شهر تبریز دارای مدرسه ی نوین شد و در همان سال آبکنار هم صاحب مدرسه ای نوین بنام  خیام شد .

 اولین مدیر مدرسه شیخ خلیل دانش پژوه بود ، این مرد بزرگ و فرهنگی دارای صفاتی شایسته و از دانشوران عصر خود بود. او که  نویسنده ، محقق ، پژوهشگر و شاعر آزادیخواه بود ، مدرسه خیام را در میان محله آبکنار در محوطه خانه ای که اکنون منزل شیخ رضا شیخ زاد است ، دایر کرد.  بعدها از اینجا به کارخانه پیله کرم ابریشم کندلی ارمنی تبار منتقل گردید  و تا سالها مکان تحصیل علم و دانش مردم آبکنار بوده است و انسانهای بزرگی از پس کلاسهای این مدرسه برخواسته و به جامعه فرهنگی آبکنار وارد شده اند ذکر  و یادآوری نام تعدادی از این عزیزان  خالی از لطف نیست:

مهندس محمد دبیری آبکنار / سپهبد محمد رحیمی آبکنار / قاضی غلامحسین عمرانی / قاسم اسدی پور آبکناری / حاج شیخ غلامحسین رحیمی آبکنار / ادیبی چون حاجی ابوالحسن رحیمی / مهندس عباس آقا فرقانی آبکناری / مهندس محمد باقر فرقانی / مهندس جعفر پور احمد / مهندس ایرج عمرانی / مهندسی بزرگ و انساندوست  محسن عمرانی / حاج عبدالکریم مدبر / دکتر یحیی مهر آیین / دکتر سیامک مهر آیین / مهندس باب اله طلوعی / مهندس ذبیح اله طلوعی / راد مردی بنام کریم آقا گلی آبکناری / مهندس برزو ایزد پناه آبکناری / بزرگ مردی بنام محمد رضا رضوانی / مدرس و معلمی بزرگ به نام بیژن صفرنیا آبکناری / مهندس ایرج صفرنیا آبکناری / مهندس بهمن بزاز / انسانی بزرگ و فرهیخته بنام محمد علی پورموسی آبکنار / خردورزانی مانند شعبانعلی سیاوش آبکنار وجوان ناکام علی اکبر شگوفه آبکنار /جعفر آقا بنی یعقوب / انسانی برجسته و مهربان بنام پیله آقا طاهری آبکناری و سید صالح خاتمی آبکنار / مدرس شایسته احمد پور احمد / عبدالخالق نظری / غلامحسن نوروز مقدم / مسعود نظری / منافی قربان نژاد / انسان شایسته نازآقا مهرفرد / احمد مهرفرد / صدها نفر دیگر که ذهنم برای یادآوری آنان یاری نمی کند

بعد از دوران مدیریت مرحوم شیخ خلیل دانش پژوه، مرحوم شیخ ابوطالب کهریزی معروف به حاج آخوند مدیریت مدرسه خیام آبکنار را عهدار شدند این مرد بزرگ مذهبی  در دوران مدیریتش از مرحوم ماژور صادق خان کوچک پور که از احرار جنگل بود و جعفر خان خمامی زاده برای تدریس علوم در مدرسه استفاده نمود بعد از ایشان مرحوم محمد علی فروهی و بعد از آن مرحوم شادروان محمد علی زیگساری و سپس شادروان احمد پوراحمد آبکناری و بعد از او آقای محسن شیلسری آبکناری تبار وسپس صفات اله منصف مدیر مدرسه خیام شدند.
مکان این مدرسه در محوطه و حیاط دبیرستان دخترانه نرجس آبکنار است که از بنای چوبی و قدیمی آن اکنون اثری نمانده است اما در دل بزرگان و اندیشمندان آبکنار ، یاد و خاطرات بسیاری در این مکان علمی و فرهنگی قدیمی نهفته است ،  خداوند روح درگذشته گان این سرزمین را قرین رحمت خود گرداند . آمین

                                                                                         میرزا فتح اله شکوفه آبکنار

                                                                           اردیبهشت یکهزار و سیصد و نود و دو شمسی

Print this pageEmail this to someoneTweet about this on TwitterShare on Facebook

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *